وعده ۸۰۰ میلیاردی و کارخانه خاموش

معضل سه‌دهه مدیریت پسماند در مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد در حالی وارد هفته‌های پایانی سال می‌شود که جدیدترین آمارها از تولید روزانه ۲۰۰ تن زباله در شهر یاسوج و روستاهای اطراف حکایت دارد؛ حجم انبوهی از پسماند که همگی در منطقه «دوپشته دشتروم» انباشه می‌شود و زنگ خطر نفوذ شیرابه‌های سمی به سفره‌های آب زیرزمینی را به صدا درآورده است.

فرزاد فرج‌زاده، مدیرکل امور شهری و شوراهای استانداری کهگیلویه و بویراحمد، با هشدار نسبت به تهدید جدی سلامت شهروندان در صورت نفوذ شیرابه‌های زباله به منابع آبی، از اختصاص اعتبارات قابل توجه و واگذاری املاکی به ارزش ۷۰۰ میلیارد ریال برای حل این معضل خبر داد.

 با این حال، او تأکید کرد که با وجود این سرمایه‌گذاری‌ها برای احداث سوله و تکمیل کارخانه بازیافت، هنوز اقدام اثرگذاری در این زمینه صورت نگرفته است.

باله‌های یاسوج همچنان در انتظار مدیریت

فرج‌زاده در تشریح جدیدترین اقدامات برای خروج از این بحران، از برنامه‌ریزی برای برگزاری نشست تخصصی با حضور مدیریت پسماند شهرداری و کارشناسان استان اصفهان خبر داد.

 وی ابراز امیدواری کرد که با بهره‌گیری از تجربیات استانهای موفق، بتوان هر چه سریع‌تر برای ساماندهی سایت دوپشته اقدام کرد.

به گفته وی، بیش از ۸۰۰ میلیارد ریال اعتبار دولتی به این پروژه اختصاص یافته است.

اما در آن سوی ماجرا، معاون خدمات شهری شهرداری یاسوج از واقعیت تلخ دیگری پرده برداشت. عطایی با اشاره به بهره‌برداری نشدن کارخانه بازیافت یاسوج پس از گذشت بیش از یک سال از افتتاح آن، علت اصلی را فقدان زیرساخت‌های اولیه دانست.

وی تأکید کرد: «نبود امکانات اولیه‌ای مانند آب، برق و حتی دکل مخابراتی، مانع اصلی راه‌اندازی این کارخانه است و تا زمانی که این مشکلات برطرف نشود، نمی‌توان انتظار معجزه داشت.»

تنها راه نجات؛ راه‌اندازی کارخانه بازیافت

معاون خدمات شهری شهرداری یاسوج در ادامه با اشاره به شرایط بحرانی سایت دفن زباله، تأکید کرد که هرگونه اقدام موضعی و مقطعی نمی‌تواند گره‌گشا باشد.

 به گفته عطایی، تنها راهکار اصولی و پایدار برای رفع معضل پسماند در مرکز استان، راه‌اندازی هر چه سریع‌تر کارخانه بازیافت و اجرای فرآیند دقیق تفکیک زباله از مبدأ و بازیافت استاندارد است.

 وی هشدار داد که تعلل در این زمینه می‌تواند خسارات جبران‌ناپذیری برای محیط زیست و سلامت شهروندان به همراه داشته باشد.

 هشدار خطرناک درباره زباله‌های یاسوج

 مدیرکل امور شهری و شوراهای استانداری کهگیلویه و بویراحمد با ابراز نگرانی از وضعیت کنونی، فاش ساخت که هم‌اکنون تمام پسماندهای شهری یاسوج از زباله‌های خانگی گرفته تا بخش قابل توجهی از پسماندهای عفونی، بدون هیچ گونه تفکیک و فرآوری اصولی، در سایت دوپشته دشتروم تخلیه می‌شود.

وی با تأکید بر اینکه ادامه این روند بدون ایجاد زیرساخت‌های لازم، پیامدهای زیست‌محیطی و بهداشتی جبران‌ناپذیری به دنبال خواهد داشت، هشدار داد که شیرابه‌های حاصل از این ترکیب خطرناک، به‌ویژه با نفوذ پسماندهای عفونی، می‌تواند سلامت آب‌های زیرزمینی و ساکنان منطقه را با تهدیدی جدی مواجه کند.

کارخانه خاموش و اعتبارات بلاتکلیف

این هشدار در حالی مطرح می‌شود که هنوز خبری از راه‌اندازی کارخانه بازیافت یاسوج نیست؛ کارخانه‌ای که بیش از ۸۰۰ میلیارد ریال اعتبار دولتی به آن اختصاص یافته و قرار بود ناجی این بحران باشد. نبود امکانات اولیه‌ای مانند آب، برق و دکل مخابراتی، این پروژه عظیم را به یکی از بزرگترین طرح‌های نیمه‌تمام استان تبدیل کرده است.

اهمیت حیاتی بازیافت؛ راهکار نهایی چیست

در شرایطی که استان با این بحران دست و پنجه نرم می‌کند، کارشناسان بر اهمیت حیاتی بازیافت به عنوان تنها راهکار اصولی تأکید می‌کنند. بر اساس داده‌های مقالات معتبر جهانی، بازیافت که در اصطلاح به معنای بازگرداندن بخشی از مواد به چرخه تولید است، یکی از مهمترین ارکان مدیریت بهینه پسماند در جهان به شمار می‌رود. در این فرآیند علمی، پسماندهای شهری ابتدا جداسازی و دسته‌بندی شده و سپس در واحدهای صنعتی ویژه به مواد اولیه قابل استفاده در صنایع دیگر تبدیل می‌شوند.

با وجود این مزایا و با گذشت بیش از سه دهه از معضل زباله در یاسوج، همچنان خبری از راه‌اندازی این کارخانه حیاتی نیست و شهروندان در انتظار تصمیمی قاطع برای نجات استان از این بحران روزافزون هستند. این در حالی است که پیش‌تر به دستگاه‌های متولی دو هفته فرصت داده شده بود و حالا باید دید آیا نشست تخصصی با کارشناسان اصفهان سرانجام گره کور این معضل سی‌ساله را باز خواهد کرد یا خیر.